Rốn và những bất thường bẩm sinh vùng rốn

Các vấn đề ngoại khoa và nhi khoa liên quan đến rốn xảy ra xuyên suốt quá trình từ giai đoạn bào thai, sau sinh cho đến khi đứa trẻ trưởng thành.

Rốn và những bất thường bẩm sinh vùng rốn
Rốn và những bất thường bẩm sinh vùng rốn

Rốn trong quan niệm của nhiều người được coi là trung tâm của vùng bụng. Trong phân chia bụng ngoại khoa với vùng quanh rốn nằm chính giữa 9 phân vùng ổ bụng, hay việc lấy rốn làm mốc cho nhiều tổn thương và điểm đau trên thành bụng. Trong giai đoạn bào thai, rốn là con đường vận chuyển dinh dưỡng từ mẹ sang con, đóng vai trò quyết định cho việc nuôi dưỡng bào thai. Các vấn đề ngoại khoa và nhi khoa liên quan đến rốn xảy ra xuyên suốt quá trình từ giai đoạn bào thai, sau sinh cho đến khi đứa trẻ trưởng thành.

Những bệnh lý ngoại khoa thường gặp ở vùng rốn trẻ em được Tin tức Y tế Bắc Ninh tổng hợp gồm:

Bệnh Omphalocele

Bệnh Omphalocele còn được gọi với tên thoát vị cuống rốn (hoặc lộ tạng rốn). Bệnh bắt đầu ngay từ tuần thứ 10 thời kỳ bào thai. Omphalocele có thể phát hiện dựa vào siêu âm bào thai. Trước đây, khi kỹ thuật siêu âm chưa phát triển, Omphalocele chỉ phát hiện khi trẻ đã sinh da. Tổn thương có dạng một khối có thể tích tương đối lớn nằm ngay trung tâm của vùng rốn, khuyết da bao phủ.

Tùy thuộc vào diện tích của khối phình mà tiên lượng bệnh khác biệt, thường khối càng lớn tiên lượng càng kém. Trước đây tỷ lệ tử vong do Omphalocele đường kính lớn rất cao. Ngày nay, nhờ những tiến bộ trong gây mê hồi sức và phát triển được nhiều vật liệu thay thế da, tiên lượng của bệnh đã được cải thiện đáng kể.

Bệnh Gastroschisis

Bệnh Gastroschisis có tên tiếng việt là bệnh sổ tạng bẩm sinh (phòi ruột bẩm sinh). Cũng giống như Omphalocele, bệnh thường phát hiện sau sinh trước đây, hiện nay có thể phát hiện qua siêu âm thai từ tuần thứ 10. Bệnh nhân Gastroschisis có tổn thương là đoạn ruột thoát ra ngoài thành bụng lộ ra ngoài qua một lỗ khuyết nằm bên phải của rốn. Tỷ lệ tử vong cao nếu bệnh nhân nhập viện muộn và vùng ruột lộ bên ngoài bị nhiễm khuẩn.

Bệnh thoát vị rốn (Ombilical Hernia)

Thoát vị rốn hay còn gọi là rốn lồi có nguyên nhân chủ yếu là do sự giãn rộng vòng đai rốn. Bệnh có thể gặp trên những đứa trẻ có cơ địa gia tăng áp lực ổ bụng (có thể do táo bón mãn tính, rặn tiểu nhiều do hẹp bao quy đầu, hội chứng lỵ…). Việc băng ép vùng rốn thường không đem lại hiệu quả điều trị. Phẫu thuật là phương pháp hiệu quả nhất để phục hồi vòng đai rốn. Tuy nhiên vấn đồ cần quan tâm không kém là giải quyết được nguyên nhân gây tăng áp lực ổ bụng để tránh tái phát thoát vị rốn.

Bệnh thoát vị rốn ở trẻ sơ sinh
Bệnh thoát vị rốn ở trẻ sơ sinh

Dò rốn (Ombilical Fistula)

Dò rốn là hiện tượng có dịch bất thường rò rỉ ra từ rốn. Dò rốn chia thành hai thể lâm sàng chính:

– Dò dịch ruột ở rốn: đây là tình trạng bất thường cấu trúc của ống rốn tràng. Đường dò thường nối trực tiếp với ruột non hoặc số ít trường hợp khác đi vào hồi tràng qua trung gian là một túi thừa Meckel. Chẩn đoán dò dịch ruột ở rốn thông qua chụp cản quang đường dò, với hình ảnh thuốc cản quang đi vào ruột non. Điều trị bằng phẫu thuật loại bỏ đường dò và tạo hình lại ruột nếu cần.

Dò nước tiểu ở rốn: Nước tiểu rò rỉ qua ngoài qua một ống rốn – bàng quang (urachus). Chẩn đoán xác định dựa vào xét nghiệm dịch nước tiểu ở rốn hoặc chụp cản quang đường dò thấy thuốc cản quang đi vào bàng quang. Điều trị bằng phương pháp thắt đường dò rốn – bàng quang.

Polype rốn

Giảng viên Cao đẳng Y Dược Bắc Ninh – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho hay, Polyp rốn chủ yếu là hậu quả mô hạt bị kích thích bởi những nhiễm trùng rốn kéo dài. Chẩn đoán đơn giản và xử trí chủ yếu là cắt bỏ các khối polype và nạo bỏ tổ chức hạt.

Viêm tắc tĩnh mạch rốn

Viêm tắc tĩnh mạch rốn là biến chứng nặng của nhiễm trùng rốn. Tổn thương tắc tĩnh mạch rốn có thể lan vào gây viêm tắc tĩnh mạch cửa. Viêm tắc tĩnh mạch rốn thường xảy ra khi nhiễm trùng rốn không được điều trị kịp thời.

Các loại nang dưới rốn

Nang dưới rốn chủ yếu gồm các loại nang ruột hoặc nagn niệu rốn. Siêu âm chẩn đoán đã giúp việc chẩn đoán các tổn thương này dễ dàng hơn. Điều trị bằng phương pháp phẫu thuật cắt bỏ nang.

Bất kỳ tổn thương và bất thường rốn nào đều cần làm rõ chẩn đoán nguyên nhân. Những tổn thương mặc dù nhỏ nếu không phát hiện và điều trị kịp thời sẽ gây ra những hậu quả khó lường về sau.

Nguồn: yduocbacninh.info